Na zapadnim obroncima Kucajskih planina, 17 kilometara severoistocno od grada Paracina lezi selo Stubica, u administrativnim granicama opstine Paracin.Samo naselje se prostire na nadmorskoj visini od 284 do 343 metara, izmedu 21,39' i 21,41' istocne geografske duzine i 43,66' i 43,67' severne geografske sirine. Atar sela Stubice sa zapadne strane granici se sa atarom grada Cuprije , a sa severne rekom Ravanicom.vest Prema istoku stubicki atar se proteze do Pasuljanskih livada, Ravne reke i planine Troglan, a juznu granicu cini izvoriste reke Crnice i potes turistickog naselja Sisevac.
Na topografskoj karti atar sela Stubice zauzima povrsinu od 4354 hektara, od toga samo pod sumom se nalazi 2000 hektara i po oranicama 1221 hektara. Pod livadama je 578 hektara, vocnjacima i vinogradima 115 hektara. Putevi, vode, kuce i utrine zauzimaju 133 hektara.Konfiguracija terena u ataru sela Stubice je raznovrsna od najnize ravnicarske kote 149 metara, na zapadnoj strani prema Cupriji, do planinskog visa od 683 metara nadmorske visine u predelu Gorunovac istocno od sela. Zemljiste u ataru sela Stubice podeljeno je na 530 domaciinstva ili na 9797 parcela, koje se vode u 1559 posedovnih listova.
Nastala u 14. veku, na sredokraci izmedu manastira Ravanice, manastira Svetog Sisoja i Crepovog grada Petrusa, Stubica je oduvek zivela zivotom pogranicnog mesta, izlozena svemu, nicija i svacija.
Danas je mnogo toga ostalo isto. Na tromedi opstina Paracina, Cuprije i Despotovca, gotovo izgubljena , na obroncima Kucajskih planina, Stubica zivi svoj samacki zivot. . Obasjana Suncem tokom celog dana, gordo i prkosno, sa visine, kao da je pod noge bacila celo Pomoravlje.
Godina 1376 se uzima kao godina u kojoj se prvi put u pisanim dokumentima pominje Stubica. Opisom granica vlastelinstva utvrduje se lokacija sela, koje lezi na prostoru "Stare Stubice", juzno od toponima Latovica, a na pocetku stubickog potoka, istocno od brda Glavica i jugo-zapadno od potesa zvanog Laz. Nadmorska visina starih Stubica je oko 500 metara.
Godine 1381 je zavrsena gradnja manastira Ravanice, zaduzbine Lazara Hrebljanovica, te on u darovnoj povelji manastiru (Ravanicka hrisovulja) daruje pojedina sela, gde se selo Stubica takode pominje kao granicno naselje.
1444. formira se Krusevacki sandak i selo Stubica ulazi u njegov sastav. To je vreme povecanja i razvoja sela, tako da se u popisu oblasti Braniceva iz 1467. godine ,Stubica pominje kao pazarno mesto, trg. Svake godine o Mitrovdanu se odrzavao vasar - panadur. Ovo navodi na zakljucak da je selo bilo veliko i za one prilike dosta bogato. Ako se zna da je star Stubica lezala na sredokraci izmedu manastira Ravanice, crkve Svetog Sisoja u Sisevcu i Crepovog grada Petrusa, onda je zakljucak o pazarnom mestu sasvim tacan. Zbog ovog statusa - trgovista, selo mozda nije nikom ni pripadalo, vec je uvek bilo na granici, nicije i svacije.
Koliko je selo za one prilike bilo razvijeno govori podatak da su imali vlastiti vodovod. Naime, severno od sela na 1,5 km lezali su izvori (stubline) vrlo bogati vodom. Od stubline, prokopan je vodovod od cevi izradene od pecene gline. Na zavrsetku vodovoda postavljena je takode keramicka cev sa otvorom na gore, sto je prestavljalo svojevrsnu cesmu za celo selo.
Selo na toj lokaciji ostaje do kraja 17. veka, kada use potrazi za noviom lokcijom spusta preko brda Glavica na potes, danas poznat kao Staro selo i tu ostaje narednih 100 godina, odnosno do dtuge polovine 18. veka. U meduvremenu Stubici se prikljucuju i okolna naselja, Gornja i Donja Bukovica, Gornji i Donji Bestrevac, selo Kerlevac i tako ujedinjeni nastanjuju se
oko tri cambure, sto je i konacna ,danasnja, lokacija.
Preuzeto iz monografije Stubica od Miodraga R.Nikolica"
Poslednji izmenio www.stubica.eu dana 27.09.09 19:46, izmenjeno ukupno 1 puta
